Genesis 24 — Zande

1Were Abarayama adu ni gbinza ko, dungu agarã asaki ko gbe; Yekova anafu maku fu Abarayama rogo apai dunduko.

2Abarayama ki ya fu gu vuruko, nangia baira gako kporo, ki nibanda gako ahe dunduko, “Mi zúngadi ro mo moi bero ku tii ndure yo,

3mi ki rugu ro mo zúnga he ti rimo Yekova, nga gu Mbori nga ga ngbangbaturũ ko nga ga kpotosende ko a, ya mo adía nga de dagba awiri aboro Kanana nga agu yo sungu mi dagba yo, fu wire wa sa te.

4Ono mo andú kina ku rogo gi ringara yo, ku dagba agumere, ki di de fu wire nga Yisaka.”

5Vuruko ki ya fu ko, “Na wa ka de aída nga ka pe fuo re ku rogo gi ringara re ya; mi andú na kina wiro berewe ku rogo gu ringara mo aye rogo ho?”

6Abarayama ki ya fu ko, “Mo gí he ka mo ndú nga na wire berewe koyo te.

7Yekova nga gu Mbori nga ga ngbangbaturũ ko, nga gu ko nadi re rogo ga buba kporo, rogo gu ringara i abatika re rogo ho, ko agumba pai fere ki zunga he fere, ki ya, ‘Mi afú gi ringara re fu angbatungaro.’ Ko akéda gako maraika ku mbata yo foro, mo ki di de kina yo fu wire.

8Ka de aída nga ka pe fuo ro ya, mo ki bati be ga zungahe fere; ono ka mo ndú nga na wire koyo berewe te.”

9Vuruko ki moi beko ku tii ndu Abarayama yo nangia bairako, ki zunga he fu ko tipa gi pai re.

10Vuru Abarayama ki rogodi akameri bawe dagba agu ra nadu be bairako, ki guari na ngbatunga ahe dunduko be ko nadu be bairako du ni wene he ki susi. Ko ki guari, ki ndu ku Mesopatomia yo, ku rogo gu bakporo yo nangia ga Naora.

11Ko ki rugu akameri, ami kuku pati guga pangba bakporo zegi yo nyemu, ti gu rago ade naandu ka tuda ime.

12Ko ki ya, “Ako Yekova, nga gu Mbori nga ga bairare ko nga Abarayama, mi nazungadi ro mo ini pai fu bairare nga Abarayama, ki idi mamu mángi re areme.

13Mo ngére, mi naru pati guga, awiri aboro bakporo nga ade naye ka tuda ime.

14Mo ídi he ya gu paranga de mi ka ya fu ri, ‘Mi nazungadi ro, mo zogo ga kambu mi mbíri nga ime,’ ri ki karaga ha ki ya, ‘Mo mbíri he, mi afú ime fu gamo akameri a’ ― mo ídi he ya ri du ni gu ri sia mo ri fu vururo nga Yisaka. Mi ki ini he wo ya mo ini pai fu bairare.”

15Mbata ko nikadigisa fugo, oni ngére, Rebeka ki kuru na gari kambu pagõri, nga gu ri Betuere abatika ri, nangia wiri Mireka, Mireka angia dia Naora, Naora angia wiriba Abarayama.

16Gi paranga de re ri adu adu mbuyumbuyu, ni ngasu de, ka kumba aina nga ri ni de mbata ya. Ri ki zorõ ku pati guga, ki hisi gari kambu, ki kuru yo.

17Moyambu ki oro ka ngbisa ri, ki ya, “Mi nakpara foro, mo fú ime fere toni rogo ga kambu mi mbíri he.”

18Ri ki ya, “Bairare mo mbíri he”; ri ki zogo gari kambu ni ipo ku beri, ki fu he fu ko ko mbiri he.

19Ho ri afu ime ni fu ko, ko ki mbiri he, ri ki ya, “Mi atú he fu gamo akameri a, daho ami ka mbira ha ni ki mbiki.”

20Ri ki oro zaza ki uka ime rogo gari kambu ku bakurungbu yo, ri ki oro berewe ku pati guga yo ka tu he, ri ki tudi he tipa gako akameri dunduko.

21Kumba ki dua bangiriko ti ri, ki ongo kii ka ruga tiko na ni si ngia Yekova fu mamu tipa gako nduge, watadu wo te.

22Ho akameri anyasi mbira ime ni, kumba ki di tongo dahabu du baroãha wa bebere sekere, na abenge dahabu ue du baroãha wa asekere bawe, tipa ku beri yo,

23ki ya, “Mi nazungadi ro, mo gúmba nga ha fere, wiri da nga mo? Ba ho rengbe tipa rani rogo ga bamo bambu ka ani ra rogo ho?”

24Ri ki ya fu ko, “Wiri Betuere nga mi, ko nga wiri Mireka, ri abatika ko fu Naora.”

25Ku ri gere, ri ki ya fu ko, “Kazimoru kina ho be rani, na riahe rengbe na bambu tipa ra rogo ho a.”

26Kumba ki zogo riko ki irisi Yekova.

27Ko ki ya, “Sambuahe dú fu Yekova, nga ga Abarayama Mbori nga bairare, naaka nga na gako inapai na gako yososopai be bairare ya. Na mi tigimi, Yekova angbe fere ku mbata yo ngba gene ku awirina bairare yo.”

28Gi paranga de ki oro re ki gumba agi apai re fu ga nari aborokporo.

29Kawiri Rebeka adu ho rimoko angia Rabana; Rabana ki oro koyo du gu kumba ni re, ku pati guga yo.

30Ho ko abi tongo ni na abenge ti abe dawiriko, ki gi agu apai dawiriko agumba nga Rebeka, niya, “Wo poi gi kumba fere re”, ko ki ndu fuo gu kumba re; oni ngére, ko ki ru mbembedi pati akameri pati guga.

31Ko ki ya, “Mo yé nga kono, ga Yekova boro maku. Tipagine ru mo ti ni zegi yo? Bambiko mi ima mbakada bambu, na ba tipa akameri a.”

32Si du gu kumba re ki rimi ku dimo yo; Rabana ki zadi gire ti akameri, ki fu kazimoru na riahe fu ko tipa akameri, na ime fu ko ko zundu nduko na ni na ndu agu aboro nadu fuo ko a.

33I ki moi riahe ku bara bangiriko ko ri he; ono ko ki ya, “Mi arí nga he mbata te da kina ho mi ka gumba ndu gi pai ni.” Ko ki ya, “Mo gúmba nga ha.”

34Ko ki ya, “Mi nga ga Abarayama moyambu.

35Yekova afu maku fu bairare bakere gbe, ko du awere ni bakere boro; ko afu rimbasa akandoro fu ko na rimbasa abagara, na feda na dahabu, na amoyambu nga akumba na amoyambu nga ade, na akameri na adongi.

36Sara nga dia bairare ki batika kumbagude fu ko ho ri adu ni ni gbinza ri; ko ki mbu agu ahe du be ko fu ko dunduko.

37Bairare arugu re mi zunga he, ki ya, ‘Ka mo dí nga de fu wire dagba awiri aboro Kanana du mi rogo gayo ringara wa sa ya;

38ono mo ndú ku buba yo na koyo du agumere ni, ki di de yo fu wire.’

39Mi ki ya fu bairare, ‘Na ka de aída nga ka pe fuo re ya.’

40Ko ki ya fere, ‘Yekova, nga gu ko mi nara fu ko, ko akéda gako maraika na mo mamu ki du foro ti ga nunguro; mo ki di de fu wire dagba agumere na dagba ga buba aborokporo.

41Si du mo ki bati tie be ga zungahe fere ho mo ka da ni ku agumere yo; ka i ka na ri be ro, mo ki bati be ga zungahe fere.’

42“Mi nida areme pati guga. Mi ki ya, ‘Ako Yekova, nga ga Abarayama Mbori nga bairare, ka mo idi he ya mamu du fere ti gi nunguro;

43mo ngére, mi ru pati guga; mo ídi he ya gu degude ka ye ka tu ime, mi ka ya fu ri, “Mi nazungadi ro mo fú ime fere toni rogo ga kambu mi mbíri he,”

44ri ki ya fere, “Mo mbíri he, mi ki tu he tipa gamo akameri a”, mo ídi he ya ri du ni gu de sia Yekova ri fu wiri bairare.’

45“Mbata mi nikanyasa kparakpe ku kpotore yo, mo ngére, Rebeka ki kuru na gari kambu pagõri; ri ki zorõ ku pati guga, ki tu ime. Mi ki ya fu ri, ‘Mi nazungadi ro, mo idi he mi mbiri ime.’

46Ri ki zogo gari kambu ni ipo pagõri, ki ya, ‘Mo mbíri he, mi afú ime fu gamo akameri ami mbiri he a.’ Were, mi ambiri he, ri ki fu ime fu akameri a ami mbiri he.

47Mi ki sana ri, ki ya, ‘Wiri da nga mo?’ Ri ki ya, ‘Wiri Betuere, ko nga wiri Naora. Mireka abatika ko fu ko.’ Si du mi ki moi tongo ku õri yo na abenge ku beri yo.

48Mi ki zogo rire ki irisi Yekova ki fu sambuahe fu Yekova nga ga Abarayama Mbori nga bairare, Yekova angbe fere ku mbata yo ngba nzunzu gene mi di kina wiri agume bairare fu wiriko.

49Ka si du wa oni nikamanga fu bairare wenengaĩ ni rengo oni gúmba ha fere; ka si adu nga wo ya, oni gúmba ha fere; mi sá tire ku kumbabe yo watadu ku garebe yo.”

50ARabana na Betuere ki karaga ha ki ya, “Gi pai re ye he yo du Yekova ni; ka ani rengbe nga na gumba pai foro ni gbegberẽ he watadu ni wene he a te.

51Mo ngére, Rebeka du bara bangiro re, mo dí ri ki ga, ri ki du ni dia wiri bairaro, a wa Yekova agumba ha.”

52Si ki ta du wa gere, ho ga Abarayama moyambu agi gayo apai ni, ko ki tumusa ku sende fu Yekova.

53Moyambu ki kusi afongo feda na afongo dahabu, na aroko, ki fu he fu Rebeka. Ko ki fu gamahe kii genoho akia gbe fu kawiriri na fu nari a.

54I ki niri riahe ki nimbiri he, na agu aboro nadu na ko, i ki ra kina ho ni gu yuru re. Ho i azingi ni ngbatutu wiso, ko ki ya fu yo, “Oni ásia re, mi káraga tire koyo du bairare ni.”

55Kawiriri na nari i ki ya, “Mo ídi he ya gi paranga de re sungu na ani ngbutuko, ka rame asúsa nga bawe ya; fuo gure ri ki ga.”

56Ko ki ya fu yo, “Ka oni ímasi nga re ya, wa Yekova naima unda re ngba gi gene; oni ásia re mi ga koyo du bairare ni.”

57I ki ya, “Ani ayámba gi paranga de re ka gia pai ngba ri.”

58I ki yambu Rebeka ki ya fu ri, “Oni naga na gi kumba re?” Ri ki ya, “Ani naga na ko.”

59I ki asia Rebeka nangia dawiriyo na nambutiri, na ga Abarayama moyambu na gako akumba.

60I ki fu maku fu Rebeka, ki ya fu ri, “Dawirani, mo dú ni na fu aboro akutu na akutu bawe a; ngbatungaro nidi gu rago adia nga ga asogoyo!”

61Rebeka ki guari, na gari paranga ade, i ki ndu ri akameri, ki nipeke fuo gu kumba re. Si du moyambu ki di Rebeka ki ga na ri.

62Yisaka ki ye ngba gene Bera-rai-roi yo, bambiko ko anaraka rogo gu ringara du ku Negebe yo.

63Nyemu ho uru adega ni Yisaka ki ndu ku ati yo ka berã pa apai, ko ki tuka bangiriko, ki ya ngere, ki bi akameri ami niye.

64Rebeka ki tuka bangiriri, ho ri abi Yisaka ni, ri ki gita ri kameri yo,

65ki ya fu moyambu, “Gini kumba nga gi ko nata rogo ati re ka ngbisa rani?” Moyambu ki ya, “Bairare du.” Ri ki di gari roko dadari ki dadi tiri na ni.

66Moyambu ki gumba agu apai dunduko fu Yisaka ko amangi he.

67Yisaka ki ye na ri ku rogo ga nako bamburoko yo, ko ki di Rebeka, ri ki du ni diako. Ko ki nikpi nyemu ri gbe. Yisaka ki niwasa awasa fuo kpio nako nangia Sara.