Daniel 2 — Guarani 2015 (Ñanderuete Ñe’ẽ Porã 2015)

1Nabucodonosor oisãmbyhyhína jave pe áño mokõiháme, ha’e ohecha ike pegua omyangekõi ha oipy’apyetereíva ichupe ha ndaikatuvéi oke,

2upévagui tetã ruvicha ohenoiuka umi iñarandúvape, umi oma’ẽva mbyja rapekuéra rehe, paje apohakuérape ha Caldeayguakuérape, ha’ekuéra omombe’u hag̃ua ichupe ohechava’ekue iképe; ha ou hikuái, ha oñemboja tetã ruvicha renondépe.

3Ha tetã ruvicha he’i ichupekuéra: Ahecha che kepegua, ha che pytu iñangekõi, aikuaaségui mba’épa he’ise che kepeguare.

4Upéramo umi Caldeaygua oñe’ẽ tetã ruvichápe Aram retãygua ñe’ẽme: Nde, tetã ruvicha, tereikove tapia g̃uarã eréna nde kepegua ne rembiguaikuérape, ore rohechaukakuaa hag̃ua ndéve mba’épa he’ise.

5Ha tetã ruvicha he’i umi Caldeayguápe: Cheresarái ningo che ke peguágui, ha peẽ ndapehechaukái ramo chéve che ke peguare ha mba’épa he’ise, peñepehe’ãmbaitéta peẽ ha pende róga ambotapereukáta.

6Ha pehechauka ramo chéve che ke peguare ha upe he’iséva, che ame’ẽta peẽme jopói ha che pomomba’eguasúta, upévare peje chéve che ke peguare ha upe he’iséva.

7Ha he’i jevy hikuái: Tetã ruvicha, emombe’u raẽ nde ke peguare ne rembiguaikuérape, ha ore romombe’úta ndéve upe he’iséva.

8Ha Nabucodonosor he’i ichupekuéra: Che aikuaa porã voi peẽ pembopukusenteha, pehechakuaágui cheresarái hague che ke peguarégui.

9Peẽ ndapehechaukái ramo chéve che ke peguare, peteĩ mba’e añoite ojehúta peẽme. Aikuaa porãgui peẽ peñemoĩmaha peteĩ ñe’ẽme, pendejapu ha chembotavy hag̃uánte peju che renondépe. Peje katu chéve che ke peguare, ikatu hag̃uáicha che aikuaa porã peẽ ikatuha pemombe’u avei upe he’iséva chéve g̃uarã.

10Ha umi Caldeaygua he’i tetã ruvichápe: Ndaipóri kuimba’e ni kuña yvy apére ikatúva omyesakã umi mba’e tetã ruvichápe; ha ndaipóri avei tetã ruvicha ojeruréva ko’ã mba’e ñemi ikarai arandúva, ipaje apohára térã Caldeayguakuérape.

11Upe mba’e pe tetã ruvicha ojeruréva hasyeterei, ha ndaipóri avave ikatúva he’i tetã ruvichápe, Yvága Jára añoiténte ha umía katu ndoikói kuimba’e ha kuñakuéra apytépe.

12Nabucodonosor ohendupa rire ipochyeterei ha ojukaukapase umi karai iñarandúvape oikóva guive Babilónia retãme.

13Ha tetã ruvicha ñe’ẽ oñemoherakuã opárupi ojejukapa hag̃ua umi karai iñarandúvape, ha upévare oheka avei hikuái Daniel ha iñirũnguérape ojejuka hag̃ua.

14Upémaramo Daniel oñe’ẽ arandu iporãva rehe Ariócpe, Nabucodonosor soldádo ruvichaguasúpe, osẽmava’ekue ojuka hag̃ua umi karai iñarandúvape, oikóva guive Babilónia retãme.

15Ha Daniel he’i Arioc, Nabucodonosor soldádo ruvichápe: Mba’éicha rupípa tetã ruvicha omoherakuã pya’e pya’e ko kuatiañe’ẽ. Upémaramo Arioc oikuaauka ichupe umi mba’e ojehúva.

16Ha Daniel oike tetã ruvicha rógape ha ojerure ichupe oha’ãrõmive hag̃ua, ha’e ikatu ohechauka ichupe mba’épa he’ise ike peguare.

17Uperire Daniel oho hógape omombe’upa hag̃ua iñirũnguéra Ananías, Misael ha Azaríaspe,

18ha’ekuéra ojerure joa hag̃ua Ñanderuetépe toiporiahuvereko ko’ã mba’e oñemíva rehe, anítei Daniel ha iñirũguéra ojejuka avei umi karai iñarandúva ndive, oikóva guive Babilónia retãme.

19Ha pe pyharépe Ñanderuete oikuaauka umi mba’e ñemimby Daniélpe techapáy rupi (mba’e ojehecháva payetépe iképe rõguáicha), upévare Daniel omomba’eguasu Ñanderuetépe.

20Ha Daniel oñe’ẽ he’ívo: Toñemomba’eguasu Ñanderuete réra ára atyguasu guive ambue ára atyguasu jevy peve, imba’égui voi pe arandutee ha pe pu’akapa.

21Ha’e omoambue pe arahaku ha pe araro’y ha umi mba’e ipype ojehúva. Ha’e oity ha omopu’ã tetã ruvichakuérape, Ha’e omoarandu umi iñarandúvape, ha ome’ẽ akãguapy umi iñakã porãvape.

22Ha’e omyesakã umi mba’e ojekuaa’ỹva térã okañýva, Ha’e oikuaapa umi mba’e oĩva guive pytũguýpe, Ha’e voi ningo pe tesape.

23Ndéve, che rukuéra Jára, romboete ha romomba’eguasu chemoarandu ha chemombarete haguére, ha rehechaukáma chéve umi mba’e rojerureva’ekue ndéve ha reikuaaukáma oréve umi mba’e oipy’apýva tetã ruvichápe.

24Ko’ã mba’e rire Daniel oho Arioc rendápe, ichupe tetã ruvicha he’iva’ekue ojuka hag̃ua Babilónia karai iñarandúvape, ha Daniel he’i ichupe péicha: Ani rejukátei umi Babilóniaygua karai iñarandúvape, chegueraha uvei tetã ruvicha rendápe, ha che ahechaukáta ichupe mba’épa he’ise ike peguaréva.

25Upéramo Arioc pya’ete ogueraha Daniélpe Nabucodonosor rendápe ha he’i ichupe: Ajohu peteĩ kuimba’e ojegueruva’ekue Juda retãgui, ha’e omombe’úta tetã ruvichápe mba’épa he’ise ike peguaréva.

26Ha tetã ruvicha he’i Daniélpe, oñembohéra avei Beltsasar: Ndépa ikatu rehechauka chéve che ke peguare ha mba’épa he’ise.

27Ha Daniel he’i Nabucodonosórpe: Upe mba’e ñemimby tetã ruvicha ojerureva’ekue avave ndaikatúi voi oikuaauka ndéve karai iñarandúva apytégui térã umi oma’ẽva mbyjakuéra rape rehe, ni paje apohára térã imba’ekuaáva apytégui ndaiporimo’ãi peteĩnte jepe oikuaaukava’erã ndéve.

28Oĩ katu peteĩ Jára yvágape, Ha’émante oikuaauka mba’e iñemimbýva, Ha’e voi ningo oikuaaukase tetã ruvichápe umi mba’e ojehútava umi ára pahápe. Péina ápe nde ke peguare ha umi ta’ãnga rehechava’ekue nde rupápe ko’ãva ha’e:

29Tetã ruvicha oĩ jave hupápe ha ojepy’amongeta jave umi mba’e ojehútava henonderãme, Ñanderuete oikuaauka ndéve umi mba’e ñemimby ha ohechaukase ndéve mba’épa ojehúta ne renonderãme.

30Ha’e oikuaauka chéve ko’ã mba’e ñemimby, ndaha’éi chearanduvégui ambuekuéragui, aikuaauka hag̃uánte tetã ruvichápe mba’épa ike pegua he’ise, ojehechauka chéve avei nde ke peguare.

31Nde, che retã ruvicha, rehecha peteĩ ta’ãnga ndetuicháva. Ko ta’ãnga kóva, ituichaitereiva’ekue, omimbi porã asy ha ñembo’yhápe oĩ ne renondépe, ha pe ta’ãnga péva oporomongyhyje.

32Pe ta’ãnga akã ojejapo óro porãitégui, ipyti’a ha ijyvakuéra ojejapo plátagui, hye ha iku’a bróncegui,

33hetymakuéra hiérrogui, ipykuéra ojejapo hiérro ha ñay’ũ jypyrégui (yvy apovõ jypyrégui).

34Nde rema’ẽ jave hese peteĩ itaguasu ho’a pe ta’ãnga py hiérro ha ñay’ũ jypyreguiguáva ári ha omongu’ipa. Ndaipóri katu kuimba’e opoiva’ekue pe itaguasu péva.

35Pe ita omongu’i peteĩ sapy’aitépe pe hiérro ha pe ñay’ũ jypyréva, pe brónce, pe pláta ha pe óro, ha ojoguaite umi ñemitỹngue rogue piru hakuha ára peguarépe, ha pe yvytu oguerahapa ojekuaave’ỹre hapykuere. Ha pe itaguasu ojapiva’ekue pe ta’ãngápe oiko ichugui peteĩ cérro ndetuicháva ha omyenyhẽmbáva yvy tuichakue.

36Kóva ningo nde ke peguare, ha ko’ág̃a amombe’úta avei ndéve mba’épa he’ise:

37Nde, che retã ruvicha, nde ningo pe tetã ruvicha ituichavéva ko yvy ári, Yvága Jára ome’ẽ voi ndéve tetãnguéra nde pópe, hi’ári ome’ẽ ndéve: Pu’aka, mbarete ha terakuã porã.

38Opaite mba’e oĩva guive Ha’e omoĩ nde poguýpe tetãnguéra oikohápe, mymba ñu rupiguakuéra ha guyra ára rehe ovevévape, nde reisãmbyhypa hag̃ua; nde voi ningo pe akã oroguiguáva rehechava’ekue.

39Nderire opu’ãva’erã ambue tetãguasu michĩvéva ne retãguasúgui; ha uperire oúta tetãguasu mbohapyha bronceguiguáva ha oisãmbyhýta ko yvy tuichakue.

40Ha pe tetãguasu irundyha imbaretéta hiérroicha; ha pe hiérro oipehẽ’a ha ojoka háicha opaite mba’e, upeichaite avei upe tetãguasu ojokava’erã (ombopoguy) tetãnguérape.

41Nde rehecha ipy ha ipysãnguéra ojejapo ñay’ũ jypyre ha hiérrogui, péva he’ise upe tetãguasu ndojojamo’ãi, oñemboja’óta uvei, oĩgui ipype hiérro ojehe’áva ñay’ũ jypyre reheve rehecha haguéicha.

42Nde rehecha pe hiérro ojehe’a ñay’ũ jypyre reheve, upéva he’ise: Oñombyatyva’erã tetãnguéra menda rupi; ndojoajumo’ãi katu añetehápe ojuehe, pe hiérro ndojehe’ái háicha avei ñay’ũ jypyre rehe.

43Ipysã ojehe’águi hiérro ha ñay’ũ jypyre rehe he’ise: pe tetãguasu peteĩ hendápe imbaretetaha hiérroicha ha ambue hendápe ikangytaha avei ñay’ũicha.

44Ko’ã tetã ruvicha árape Ñanderuete, Yvagakuéra Jára, omopu’ãva’erã peteĩ tetã guasutee noñehundimo’ãiva araka’eve, ha upe tetãguasutee ndo’amo’ãvéi ambue tetã poguýpe, hetã ruvichaguasurã ipu’akapa ha ohundipava’erã opaite tetãnguéra oĩva guive ko yvy apére, Ha’e katu oikóta opaite ára peve g̃uarã.

45Kóva ningo pe itaguasu rehechava’ekue ojepoi hague cérrogui, ndaipóri ramojepe kuimba’e opokova’ekue hese, ha omongu’ipa pe hiérro, pe brónce, pe ñay’ũ jypyre, pe pláta ha pe óro. Ñanderuete, pe Ipu’akapáva, ohechaukáma che retã ruvichápe umi mba’e ojehútava henonderãme; nde ke peguare katuete oikóta ha oñemoañetéta opaite mba’e Ha’e he’iva’ekue guive ndéve.

46Upéramo tetã ruvicha Nabucodonosor ojeity hova yvy rehe ha ha’e oñemomirĩ Daniel renondépe, ha oikuave’ẽuka Daniélpe kuave’ẽmby ha mba’e ryakuã porãva.

47Pe tetã ruvicha oñe’ẽ ha he’i Daniélpe: Añetehápe, pende Jára, Yvagakuéra Jára voi ha tetã ruvichakuéra Jára, Ha’e ohechaukágui ndéve mba’e ñemiha megua nde remyesakã jevy hag̃ua chéve.

48Upéramo Nabucodonosor ombotuicha Daniélpe ha ome’ẽ ichupe heta jopói, ha ome’ẽ avei ichupe pe Babilónia departaménto oisãmbyhy hag̃ua ha omoĩ avei opaite karai iñarandúva ipoguýpe.

49Daniel katu ojerure tetã ruvichápe omoĩ hag̃ua Babilónia departaméntope sãmbyhyhára ramo Sadrac, Mesac ha Abed-négope, Daniel katu oiko pe tetã ruvicha rogaguasúpe.