Acts 13 — Guarani 1970 (Ñandeyara Ñe'ẽ)

1Oĩ va'ekue upérõ pe iglésia Antioquía peguápe ñemoñe'ẽhára ha mbo'ehára kuéra: Bernabé, Simón (oñembohéramiva avei Kamba), Lucio Cireneygua, Manaén (okakuaa va'ekue Herodes pe Galilea pegua mburuvicha ndive) ha Saulo.

2Peteĩ jevy oñembyaty jave hikuái Ñandejára renondépe ha ojapo jave ayuno, Espíritu Santo he'i: --Peheja chéve Bernabé ha Sáulope ojapo haguã pe hembiaporã kuéra che ame'ẽva ichupe kuéra.

3Ha oayuna ha oñembo'e rire, omoĩ hikuái hi'ári kuéra ipo ha oheja oho.

4Ha upéicha Espíritu Santo omondo rire ichupe kuéra, Bernabé ha Saulo oho Seléuciape ha upégui ojupi hikuái bárcope ha oho Chíprepe.

5Ha oguahẽ rire pe puerto Salamina héravape, omoherakuã Israelita kuéra sinagógape Tupã Ñandejára ñe'ẽ. Ha oho avei hendive kuéra Juan oipytyvõ haguã ichupe kuéra.

6Ha ohasapa rire pe isla rupi oguahẽ hikuái Páfospe, ha upépe ojuhu hikuái peteĩ Judeayguápe hérava Barjesús, paje apoha, ñemoñe'ẽhára japu.

7Upéva oĩ pe mburuvicha Sergio Paulo ndive, karai arandu upéva. Ha Sergio Paulo ohenoiuka Bernabé ha Sáulope ohenduségui Tupã Ñandejára ñe'ẽ.

8Pe paje apoha katu, hérava avei Elimas, oñemoĩ hese kuéra ha oñeha'ãmbaite ani haguã pe mburuvicha oguerovia.

9Upérõ Saulo, hérava avei Pablo, tenyhẽte Espíritu Sántogui, omaña porã hese,

10ha he'i ichupe: --¡Nde tekove japu, tie'ỹ, Aña ra'y nda'e'ỹva mba'eveichagua iporãva rehe! ¿Mba'e rehepa remokarẽse pe Ñandejára rape ikarẽ'ỹva?

11Ko'ãga Ñandejára ne mbuepotíta, nde rehecha mo'ãvéi ha ndaikatu mo'ãvéi rehecha kuarahy aremi meve. Ha upévove ho'a hese pytũ ha opyta pytũnguýpe, ha ojepovyvy oisambyhy vaerã rehe ichupe ndohechavéigui opytávo.

12Pe mburuvicha ohechávo upe ojehu va'ekue, oguerovia, ohecharamo etereígui pe porombo'e Ñandejára rehegua.

13Pablo ha iñirũ nguéra oje'ói bárcope Páfosgui Perge Panfilia peguápe; Juan katu osẽ oheja ichupe kuéra ha ojevy Jerusalénpe.

14Upéi ha'e kuéra ohasa Pérgegui Antioquía Pisidia peguápe. Ha upépe peteĩ pytu'uha árape oike hikuái sinagógape ha oguapy.

15Pe sinagoga pegua mburuvicha kuéra oñemoñe'ẽmba rire Moisés ha ñemoñe'ẽhára kuéra kuatiañe'ẽ rehe, he'iuka ichupe kuéra: --Ore ryvy kuéra, pereko ramo ñe'ẽ pejeséva ko'ápe oĩvape, ko'ãga ikatu peje.

16Upérõ Pablo opu'ã oñembo'y ha ojapo ichupe kuéra ipópe omokirirĩ haguã, ha he'i: --Pehendúke peẽ kuimba'e kuéra Israel pegua ha peẽ Tupã Ñandejára gui pekyhyjéva.

17Tupã Ñandejára Israel retã megua oiporavo va'ekue ñande ru ypykuérape ha ojapo ichugui kuéra peteĩ tetã tuicháva oiko ramo gueteri ha'e kuéra Egipto retãme tetã ambueguáicha; ha oguenohẽ va'ekue ichupe kuéra upégui ipu'akakue reheve.

18Ha oguerokirirĩ pe ijepokuaa vai kuéra cuarenta años pukukue pe desiértope,

19ha ombyai siete tetã Canaán retãme ome'ẽ haguã ñande ru ypykuérape ijyvy kuerakue.

20Uperire cuatrociento cincuenta años pukukue rupi omoĩ ichupe kuéra juez kuéra, ñemoñe'ẽhára Samuel tiempo peve.

21Upérõ ha'e kuéra ojerure rey huvicha kuerarã, ha Tupã Ñandejára ome'ẽ ichupe kuéra Saúl, Cis ra'y, Benjamín tribugua, cuarenta años pukukue.

22Ha Tupã Ñandejára omongúi rire Saúlpe, ome'ẽ ichupe kuéra huvicharã Davídpe, ha he'i hese: “Ajuhu David, Isaí ra'y rehe, kuimba'e che aipota haichagua, ojapopa vaerã chéve che rembipota.”

23Ha Jesús niko hína upe David ñemoñare peteĩva, Tupã Ñandejára omopu'ã va'ekue, he'i haguéicha, osalva haguã Israélpe.

24Ha Jesús ou mboyve, Juan oñemoñe'ẽ va'ekue Israelgua kuérape ha he'i va'ekue ichupe kuéra oñearrepenti ha ojebautizauka haguã.

25Ha hi'aguĩma ramo Juan ojapopa haguã pe hembiaporã he'i: “Che ndaha'éi upe peẽ peimo'ãva cheha; che rire katu ou peteĩ pe ipy rehegua jepe ija'ỹva chéve ajora ichupe.”

26‘Che ryvy kuéra, Abraham ñemoñare kuéra, ha pende rehegua kuérava omomba'eguasúva Tupã Ñandejárape: pene mba'erãko ko salvación rehegua ñe'ẽ.

27Umi Jerusalengua ha huvicha kuéra katu ndoikuaái Jesúspe ha umi ñemoñe'ẽhára kuéra ñe'ẽ oñemoñe'ẽva sinagoga kuérape pytu'uha árape; opáichavo, ha'e kuéra ete voi omoĩvai ramo Jesúspe ojapo va'ekue umi ñemoñe'ẽhára kuéra kuatiañe'ẽme oĩ va'ekue.

28Ha ndojuhúi ramo jepe hese mba'eve ikatu vaerã rehe ojejuka, ojerure hikuái Pilátope ojuka haguã ichupe.

29Ha ojapopa rire hikuái pe Kuatiañe'ẽ Marangatúpe oje'e va'ekue hese, omboguejy hikuái ichupe kurusúgui ha oñotỹ.

30Tupã Ñandejára katu omoingove jevy ichupe omanóva apytégui.

31Ha heta ára upéi Jesús ojechauka umi omoirũ va'ekuépe ichupe Galiléagui Jerusalénpe, ha umíva ko'ãga omoherakuã ichupe hapicha kuérape.

32‘Ha upéicha ore romombe'u peẽme umi mba'e porã ikuaapyrã Tupã Ñandejára he'i va'ekue ñande ru kuéra ypykuépe.

33Ñande iñemoñare kuéra peguarã Tupã Ñandejára ojapo he'i haguéicha omoingove jevýpype Jesúspe, he'i háicha pe Salmo mokõihápe: “Nde ha'e che Ra'y, ko árape che romoñemoña va'ekue.”

34Tupã Ñandejára he'i va'ekue omoingove jevy va'erãha ichupe omanóva apytégui ani haguã hete oñembyai, he'i ramo pe Kuatiañe'ẽ Marangatúpe kóicha: “Ame'ẽ vaerã peẽme umi mba'e che py'aporã rupi aikuave'ẽ va'ekue Davídpe.”

35Upéva rehe he'i avei Salmo ambuépe: “Nde rehejái chéne oñembyai pe ne Marangatu retekue.”

36David niko añete ojapo rire hetãygua kuéra apytépe Tupã Ñandejára rembiapoukapy, omano ha oñeñotỹ túva kuéra ypykue ndive, ha hetekue ituju.

37Upe Tupã Ñandejára omoingove jevy va'ekue retekue katu nda itujúiri.

38Che ryvy kuéra, peẽ peikuaa vaerã aipóramo, oñemoherakuãha peẽme pecado kuéra ñeperdona ha'e rupi.

39Ha Jesús rupi oñembohekopotĩ opa umi hese ojeroviáva, opa umi mba'e ikatu'ỹ va'ekuégui oñembohekopotĩ Moisés ley rupi.

40Peñeñangarekókena, aipóramo, anítei ou pende ári umi ñemoñe'ẽhára kuéra omoĩ va'ekue kuatia rehe, he'i ramo guare:

41Pema'ẽke, ñembohoryhára kuéra, peñemondýike ha pegue; che Tupã Ñandejára, ajapótagui pende árape mba'eguasu perovia'ỹ vaerã oime ramo jepe omombe'úva peẽme.

42Pablo ha iñirũ nguéra osẽnguévo umi Israelita kuéra sinagógagui, umi tetã ambuegua upépe oĩ va'ekue avei, ojerure hikuái ichupe kuéra pe pytu'uha ára ambuépe oñe'ẽ jevy haguã ichupe kuéra umi mba'e rehe.

43Ha oje'oipa rire umi oñembyaty va'ekue pe sinagógape, heta umi Israelita kuérava ha tetã ambuegua ojerovia va'ekue hekopete Tupã Ñandejára rehe omoirũ Pablo ha Barnabépe, ha ha'e kuéra oñemoñe'ẽ ichupe kuéra ojerovia tapia haguã Tupã Ñandejára mborayhu rehe.

44Upe pytu'uha ára ambuépe oñembyaty hikuái haimete opa upe ciudad pegua kuéra ohendu haguã Tupã Ñandejára ñe'ẽ.

45Ha umi Israelita kuéra ohechávo heta eterei umi oñembyaty va'ekue, ipochy eterei hikuái ha oñepyrũ ombohovái Páblope ha he'i ñe'ẽ tie'ỹ ichupe.

46Pablo ha Bernabé katu, kyhyje'ỹ rehe oñe'ẽ ha he'i ichupe kuéra: --Peẽ Israelita kuérape raẽva tekotevẽ kuri ojekuaauka pe Tupã Ñandejára ñe'ẽ; opáichavo, ndapeipotáipype, ha peẽ voi pejererekópype pehupity'ỹ va'erãrõ guáicha pe tekove tapia guarã, ore ko'ãga rohóta roikuaaukávo umi tetã ambuegua kuérape.

47Upéicha voi he'i va'ekue oréve Ñandejára he'ívo: Romoĩ ndéve rehesape haguã tetã ambue kuérape, ha nde rupi ohupity haguã salvación yvy paha pevegua kuéra.

48Upéva ohendúvo umi tetã ambuegua kuéra ovy'a eterei hikuái ha oñepyrũ he'i pe Ñandejára ñe'ẽ iporãha, ha oguerovia opa umi ohupity vaerã guive pe tekove tapia guarã.

49Ha upéicha oñemoherakuã pe Ñandejára ñe'ẽ opa upe jerekuévo.

50Umi Israelita kuéra katu oñe'ẽ kuñakarai heko marangatu ha herakuã porãva ha karaiguasu kuéra upe ciudad pegua ndive, ha omopu'ã hikuái persecución Pablo ha Bernabé rehe omosẽ meve upégui.

51Upérõ Pablo ha Bernabé oityvyro hese kuéra pe yvytĩmbo ipy reheguare ha oho pe ciudad Iconio héravape.

52Umi Jesús rehe ojerovia va'ekue katu ovy'a eterei hikuái ha henyhẽ Espíritu Sántogui.