1 Kings 20

Kamba (MBIVILIA ŨVOO MŨSEO)

← Chapter 19 Jump to: Chapter 21 →

1Mbeni-aatati mũsumbĩ wa Silia nĩwoombanisye asikalĩ make onthe ma kaũ. Asumbĩ mĩongo ĩtatũ na elĩ nĩmamũtetheeisye, me na mbalasi na makasya moo ma kaũ. Nĩwambatie eelingĩla ndũa ya Samalia na ambĩĩa kũkita nayo.

2Nĩwatũmie andũ ndũanĩ ĩsu, mathi vala ve Aavu mũsumbĩ wa Ĩsilaeli makamwĩe atĩĩ, “Mũsumbĩ Mbeni-aatati easya ũũ:

3‘Silĩva na thaavu waku w'onthe nĩ ũthwii wakwa; o ta ũu iveti syaku syonthe ila mbanake, na syana syaku syonthe nĩ syakwa.’ ”

4Mũsumbĩ Aavu nĩwasũngĩie asya, “Mũnene wakwa mũsumbĩ, ũndũ waneena nĩ wa w'o; nyie nĩ waku, na syĩndũ syonthe ila nĩ nasyo nĩ syaku.”

5Ĩtina, ala andũ matũmĩtwe nĩmookie ĩngĩ vala ve Aavu mũsumbĩ wa Ĩsilaeli na mamwĩa, “Mũsumbĩ Mbeni-aatati easya atĩĩ, ‘Nĩnatũmanie kũla ũĩ nasya ũnenge silĩva na thaavu waku, iveti na syana syaku.

6Ĩndĩ ũnĩ saa ta ii tũĩ, ngatũma anini makwa moke kũmantha syĩndũ nyũmbanĩ yaku ya kĩ-ũsumbĩ, na nyũmbanĩ sya anini maku. Makoosa syĩndũ syonthe ila syĩmendeesya na mayikua.’ ”

7Nĩvo ĩndĩ Mũsumbĩ Aavu weetie atongoi onthe ma Ĩsilaeli na amea atĩĩ, “Kwa sisyai ũndũ mũndũ ũũ ũkũmantha kĩthokoo! Yĩla ũnatũmanie iveti na syana syakwa, silĩva na thaavu wakwa, ndĩneemũvata.”

8Atongoi asu onthe na andũ onthe nĩmeeie mũsumbĩ atĩĩ, “Ndũkamwĩthukĩĩsye, kana kwĩka ũndũ ũkũkwĩa.”

9Kwoou Aavu nĩwasũngĩie andũ ala matũmĩtwe nĩ Mbeni-aatati amea atĩĩ, “Endai mũkatavye mũnene wakwa mũsumbĩ, kana nĩnĩneetĩkĩlile kwĩanĩsya ũndũ ũnatũmanĩte ĩvinda ya mbee, ĩndĩ ndiĩanĩsya ũndũ ũtũmanĩte ĩvinda ya kelĩ.” Andũ asu matũmĩtwe nĩmasyokie na matavya Mbeni-aatati ũvoo ũsu.

10Mbeni-aatati nĩwatũmanie ĩngĩ kũla kwĩ Aavu ayasya, “Nĩngũete andũ aingĩ mũno manange ndũa ĩno yaku, wĩthĩe vai kĩndũ kĩtiala asikalĩ makwa makasyoka makuĩte na moko moo. Nĩngwĩvĩta, nalea kwĩka ũu ngai nimbũae!”

11Mũsumbĩ Aavu nĩwasũngĩie asya, “Tavyai Mbeni-aatati kana mũsikalĩ wa w'o ekathĩĩaa kaũ wathela, ĩndĩ ti mbee wa kwambĩĩa kaũ.”

12Mbeni-aatati akwatie ũsũngĩo wa Aavu ĩvindanĩ yĩla we na asumbĩ ala maĩ ngwatanĩo nake, maendee kũnyw'a me maeemanĩ moo. Nĩweeaĩie asikalĩ make ma kau meyũmbany'e nĩ kana makavithũkĩe ndũa ya Samalia, na kwoou maũngama meyũmbanĩtye kũkita.

13Ĩvindanĩ yĩu mwathani ũmwe nĩwaendie vala ve Mũsumbĩ Aavu na amwĩa atĩĩ, “Mwĩai Ngai easya, ‘Ndũkakĩe nguthu ĩsu nene ya asikalĩ! Ũmũnthĩ nĩngũũnenga vinya wa kũmĩsinda, naku nũũmanya kana ninyie Mwĩai Ngai.’ ”

14Aavu nĩwamũkũlilye atĩĩ, “Ũla ũkũthi kũkita nũũ?” Mwathani ũsu amũsũngĩa amwĩa, “Mwĩai Ngai easya kana nĩ asikalĩ ma mũika, ala me ungu wa makavana ala maũngamĩe isio sya nthĩ.” Aavu amũkũlya ĩngĩ, “Nũũ ũla ũkũthi kwambĩĩa kaũ ũsu?” Mwathani ũsu amwĩa, “Nue ũkwambĩĩa.”

15Kwoou Aavu nĩweetie asikalĩ ma mũika, ala maĩ ungu wa atongoi ala maũngamĩe isio sya nthĩ; ũtalo wa asikalĩ asu onthe waĩ maana elĩ na mĩongo ĩtatũ na elĩ. O ta ũu nĩwoombanisye asikalĩ onthe ma Ĩsilaeli, ala ũtalo woo w'onthe waĩ andũ ngili mũonza.

16Kaũ wambĩĩie saa sita, ĩvindanĩ yĩla Mbeni-aatati na ala asumbĩ mĩongo ĩtatũ na elĩ, ala maĩ ngwatanĩo nake maendee kũnyw'a me maeemanĩ moo.

17Asikalĩ ma mũika ala maĩ ungu wa atongoi ala maũngamĩe isio, nĩmo maendie mbee kũkita. Ĩvindanĩ yĩu Mbeni-aatati nĩwatũmĩte asikalĩ ala maendaa kũsisya kana mũmaitha e vakuvĩ, namo mooka masya, “Ve nguthu ya asikalĩ yũkĩte kuma Samalia.”

18Mbeni-aatati nĩwameaĩie ayasya, “Makwatei me thayũ, o na ethĩwa mokĩte kũkita, kana mokĩte kũkũlya twĩthĩwe na mũuo.”

19Ala asikalĩ ma mũika nĩmo matongoisye kũthi kaũnĩ, na maatĩĩwa nĩ asikalĩ ma Ĩsilaeli;

20kĩla mũsikalĩ nĩwooaie mũmaitha wake. Andũ ma Silia moona ũu nĩmasembie makĩĩte, namo andũ ma Ĩsilaeli mamasembany'a. Mbeni-aatati mũsumbĩ wa Silia alĩsĩte mbalasinĩ nĩwakĩie athi, e na amwe ma asikalĩ ala malĩsĩte mbalasinĩ.

21Aavu mũsumbĩ wa Ĩsilaeli wasindie kaũ ũsu. Nĩwatavie mbalasi na makasya ma kaũ maingĩ, na ooaa Asilia aingĩ.

22Ĩtina wa ũu ũla mwathani nĩwaendie vala ve Aavu mũsumbĩ wa Ĩsilaeli na amwĩa atĩĩ, “Enda ũkeyũmbany'e nesa, na ũiseũvya mĩvango nesa, nũndũ mwaka ũkyambĩlĩĩlya mũsumbĩ wa Silia akakũvithũkĩa.”

23Anini ma Mũsumbĩ Mbeni-aatati nĩmaneenie nake mamwĩa, “Ngai sya andũ ma Ĩsilaeli nĩ ngai sya iĩmanĩ, na nĩkyo kĩtumi tũnasindiwe. Ĩndĩ twathi kũkitĩa namo ũiĩnĩ, vate nzika nĩtũũmasinda.

24O ta ũũ ĩka ũũ: Vetanga ala asumbĩ mĩongo ĩtatũ na elĩ kuma ũtongoinĩ woo, na vandũ vamo ũyĩkĩa asikalĩ ala matongoeasya ala angĩ kaũnĩ.

25Ũmbany'a asikalĩ angĩ ma kaũ meana ala ũnaaisye, na o ta ũu ũyũmbany'a mbalasi na makasya ma kaũ meana ta ala ũnaĩ namo. Nĩvo ĩndĩ tũũthi kũkita na andũ ma Ĩsilaeli twĩ ũiĩnĩ, na vate nzika nĩtũũmasinda.” Mũsumbĩ Mbeni-aatati nĩweetĩkĩlanile namo na aatĩĩa ũtao woo.

26Mwaka ũla waatĩĩe ũyambĩĩa, Mbeni-aatati nĩwoombanisye asikalĩ make ma kaũ, na ambata e na mo mathi Aveki makavithũkĩe andũ ma Ĩsilaeli.

27O ta ũu o namo asikalĩ ma Ĩsilaeli nĩmoombaniw'e, na manengwa mĩio ya kaũ, na mathi kũkita na andũ ma Silia. Nĩmambie maeema moo meyĩaanĩtye ikundi ilĩ masyaĩtye Asilia; moonekaa mailyĩ ndĩthya ilĩ nini sya mbũi maisianĩw'a na Asilia, ala manyaĩĩkĩe kĩla vandũ nthĩ ĩsu.

28Nĩvo ĩndĩ mwathani ũmwe waendie vala ve Aavu mũsumbĩ wa Ĩsilaeli na amwĩa atĩĩ, “Mwĩai Ngai easya ũũ: ‘Nũndũ Asilia mesũanĩa kana nyie Mwĩai Ngai nĩ ngai ya iĩmanĩ na ti ngai ya ũiĩnĩ, nĩngũtuma ũsinda nguthu ĩno yoo ya asikalĩ ĩnenevete ũu, naku we wĩ na andũ maku nĩmũũmanya kana ninyie Mwĩai Ngai.’ ”

29Asilia na andũ ma Ĩsilaeli nĩmekalile maeemanĩ moo vandũ va mĩthenya mũonza melekanĩle. Nĩmambĩĩie kũkita mũthenyanĩ wa mũonza, na mũthenyanĩ o ũsu asikalĩ ma Ĩsilaeli mooaa asikalĩ ma Silia ngili ĩana yĩmwe ala maendaa na maũũ.

30Asikalĩ ma Silia ala matialile nĩmasembie makĩa mathi kũlika ndũanĩ ya Aveki. Ngũta sya ndũa ĩsu nĩsyamavalũkĩle syooaa asikalĩ ngili mĩongo ĩlĩ na mũonza. Mũsumbĩ Mbeni-aatati o nake nĩwakĩie alika ndũanĩ ĩsu na eevitha kasũmbanĩ ka nthĩnĩ kaĩ ndũanĩ ĩsu.

31Nĩvo ĩndĩ anini ma Mũsumbĩ Mbeni-aatati mamwĩie atĩĩ, “Nĩtũnamanyie kana asumbĩ ma Ĩsilaeli me tei. Tũnenge mwanya tũthi vala ve mũsumbĩ wa Ĩsilaeli twĩvotoete ngũa ngaamu sya makunia inyunyunĩ sitũ, na tũkelinga makanda ngingo. Nĩkũtonyeka mũsumbĩ akalea ũkũaa.”

32Kwoou nĩmeevotoie ngũa ngaamu sya makunia inyunyunĩ syoo, na meelinga makanda ngingo, na mathi kũla kwĩ Aavu mũsumbĩ wa Ĩsilaeli mamwĩa atĩĩ, “Mũthũkũmi waku Mbeni-aatati ekwĩsũva ayasya, ‘Mwa ndũkambũae.’ ” Aavu nĩwamakũlilye atĩĩ, “Mũsumbĩ Mbeni-aatati e o thayũ? Ũsu nĩ mwana-a-asa!”

33Anini ma Mbeni-aatati nĩmasyaĩĩsye mone ũndũ Aavu ũkwĩka, nĩ kana mamanye ũndũ wasũanĩaa. Yĩla waisye, “Mwana-a-asa,” nĩmasũngĩie na mĩtũkĩ masya, “Waneena w'o, wĩ na Mbeni-aatati mwĩ ana-a-asa!” Aavu nĩweeaie asya, “Endai mũkamũete vaa nĩĩ.” Yĩla Mbeni-aatati wookie, Aavu nĩwamũthokisye alĩse mekalanĩle ĩkasyanĩ yake ya kaũ.

34Mbeni-aatati nĩweeie Aavu atĩĩ, “Nĩngũũtũngĩa ndũa ila ĩthe wakwa woosie kuma kwa ĩthe waku, na o ta ũu we nũtonya kwĩseũvĩsya kũndũ kwa kũthooesya syĩndũ sya kũtandĩthya, ndũanĩ ya Ndamasikũ o ũndũ ĩthe wakwa weekie ndũanĩ ya Samalia.” Aavu nĩwasũngĩie Mbeni-aatati amwĩa atĩĩ, “Nĩngũũlekya ũthi kumana na maũndũ asu waneena.” Kwoou Aavu nĩwaseũvisye wĩw'ano na Mbeni-aatati na amũlekya athi.

35Mwĩai Ngai nĩweeaĩie ũmwe wa nguthu ya athani, athi akee mwathani ũngĩ kuma nguthunĩ ĩsu nĩamũkũne. Ĩndĩ mwathani ũsu nĩwaleile kũmũkũna.

36Nĩvo ĩndĩ mwathani ũsu waisye nĩakũnwe weeie ũla ũngĩ atĩĩ, “Nũndũ nĩwalea kwĩanĩsya mwĩao wa Mwĩai Ngai, twamina kũtaanĩsya oou, nũkũawa nĩ mũnyambũ.” Yĩla mwathani ũsu waleile kũmũkũna waumie vau oou, nĩwakomanie na mũnyambũ na wamũaa.

37Mwathani ũsu waisye nĩakũnwe nĩwakomanie na mũndũ ũngĩ na amwĩa, “Mwa ngũne!” Mũndũ ũsu nĩwakũnie mwathani ũsu na amũũmĩsya.

38Nĩvo ĩndĩ mwathani ũsu weeyovie metho na kĩtambaa ndakamanyĩke, na athi aũngamĩla ũtee wa nzĩa eteele mũsumbĩ wa Ĩsilaeli.

39Mũsumbĩ avĩtĩte, mwathani ũsu nĩwamwĩtie ayasya, “Mũnene, nyie mũthũkũmi waku nĩnĩendie nalika kaũnĩ katĩ, na mũsikalĩ ũmwe andetee mwovwa na ambĩa, ‘Sũvĩa mũndũ ũũ; woona avonoka na kũthi, no nginya wũawe, kana ũĩve silĩva ngili itatũ.’

40Ĩndĩ yĩla nyie mũthũkũmi waku ngwatanie wĩanĩ ũngĩ, mwovwa ũsu nũkĩie athi.” Mũsumbĩ nĩweeie mwathani ũsu atĩĩ, “Ũsu nĩw'o ũsilĩlo waku; nĩweetw'ĩĩa we mwene.”

41Nĩvo ĩndĩ mwathani ũsu waumisye kĩla kĩtambaa weeyovete metho. Mũsumbĩ wa Ĩsilaeli nĩwamũmanyie kana nĩ ũmwe wa athani.

42Mwathani ũsu nĩweeie mũsumbĩ atĩĩ, “Ũũ nĩw'o Mwĩai Ngai ũkwasya: ‘Nũndũ nũthaisye mũndũ nĩvangĩte oawe, no nginya thayũ wake ũwũĩvĩe na thayũ waku, na andũ maku no nginya makw'e vandũ va andũ make.’ ”

43Mũsumbĩ nĩwenũkie Samalia e na woo na kĩmako kingĩ.

← Chapter 19 Jump to: Chapter 21 →